Μια εκπληκτικά νουάρ παράσταση – Κριτική από την Ηρώ Μητρούτσικου

0

Συνήθως το σινεμά είναι αυτό που μιμείται το θέατρο και αντλεί από τις τεχνικές ή τα κείμενα του. Να, όμως, που μια θεατρική παράσταση αντλεί όχι μόνο την σκηνοθεσία της, αλλά και την θεματολογία της από ένα πολύ ιδιαίτερο κινηματογραφικό είδος.

Φιλμ νουάρ:
(γαλλικά: «μαύρη ταινία»): κινηματογραφικός όρος που χρησιμοποιείται κυρίως για να ορίσει ένα συγκεκριμένο στυλ σε αστυνομικές ταινίες του Χόλυγουντ, οι οποίες δίνουν έμφαση στον κυνισμό των χαρακτήρων και τα συναισθηματικά-ερωτικά τους κίνητρα. Άκμασε από τις αρχές της δεκαετίας του ’40 μέχρι το τέλος του ’50 και, μαζί με το γουέστερν, ξεχωρίζει ως ιθαγενές αμερικανικό, κινηματογραφικό στυλ. Οι ταινίες αυτής της εποχής χαρακτηρίζονται από χαμηλό φωτισμό και έντονες ασπρόμαυρες αντιθέσεις, συχνά εκτυλίσσονταν σε αστικό σκηνικό, είχαν επιρροές από τον γερμανικό εξπρεσιονισμό, περιλάμβαναν φλασμπάκ, και μπορεί και αφήγηση off. Οι σκιές περσίδων ή καγκελωτής κουπαστής σκάλας, που πέφτουν πάνω σε έναν ηθοποιό, έναν τοίχο ή ένα ολόκληρο σκηνικό είναι ένα κλασικό σκηνογραφικό κάδρο στο φιλμ νουάρ. Το έγκλημα, κυρίως κάποια δολοφονία ή δολοφονικές συνωμοσίες, με στοιχεία την απιστία και τις ερωτικές σχέσεις μεταξύ των ηρώων, είναι χαρακτηριστικό όλων των φιλμ νουάρ. Οι ταινίες απεικονίζουν έναν κόσμο, ο οποίος είναι εγγενώς διεφθαρμένος και σχετίζονται με την έντονη ανησυχία και την αποξένωση που ακολούθησε το τέλος του 2ου Π.Π.

Μια εκπληκτικά νουάρ παράσταση - Κριτική από την Ηρώ Μητρούτσικου
“& όμως κινείται”
Παρακολουθώ με μεγάλη λαχτάρα την ομάδα «Και όμΩς κινείται» ( www.kiomoskineitai.gr ) από τα σπάργανά της και οι δουλειές τους είναι πάντα ιδιαίτερες και πάντα εξαιρετικές. Η ομάδα ιδρύθηκε το 2003 από την χορεύτρια Χριστίνα Σουγιουλτζή και τον Camilo Bentancor, καλλιτέχνη του τσίρκου, ενώ το σύνολό της αποτελείται από καλλιτέχνες με διαφορετική κινησιολογική πληροφορία, οι οποίοι δημιουργούν θεατρικές παραστάσεις, όπου συναντιούνται ο χορός με το τσίρκο και την performance. Δεν πρόκειται για παράταξη δεξιοτήτων, αλλά για μια ομαδική διαδικασία απ’ όπου προκύπτει ένα έργο με αρχή μέση και τέλος, με αισθητηριακά -και όχι μόνο- κριτήρια. Αναζητούν επαφή με ανθρώπους οι οποίοι δε σχετίζονται με τις παραδοσιακά θεατρικές σκηνές, γι αυτό και στις παραστάσεις τους εμπλέκονται από μουσικοί μέχρι μαθηματικοί και φυσικοί. Ας μην αγνοούμε ότι το όνομα της ομάδας είναι η περίφημη φράση του Νεύτωνα…

Η ομάδα ξεκίνησε με τις παραστάσεις: “Arriba», «Το ψέμα του Νεύτωνα» και «Inferno». Αργότερα σε συνεργασία με το μουσικό συγκρότημα Χαΐνηδες δημιούργησαν το “Purgatorio» και το αριστουργηματικό “Το σωματίδιο του Θεού” (παραθέτω στο τέλος την παλιά κριτική) και ακολουθήσανε και διάφορες άλλες συνεργασίες και παραστάσεις.

«Νoir»
Η  παράσταση χτίστηκε με αφορμή το φιλμ νουάρ και τη φιλοσοφία του. Αφηγείται μια απλή υπόθεση σε 14 σκηνές, ενώ παρεμβάλλονται διάφορα κείμενα.

Το μεγάλο ύψος της σκηνής της Φρυνίχου επιτρέπει στην ομάδα να αναπτύξει πλήθος ακροβατικών. Η πλάτη της σκηνής χρησιμοποιείται, επίσης, στην παράσταση. Στο ένα άνοιγμα έχει τοποθετηθεί η μπάντα (ο Θοδωρής Ρέλλος από τους mode plagal και ο Κλέων Αντωνίου) σε μια σύνθεση ήχων και μελωδιών έντονα συνδεδεμένων με το νουάρ.

Στη μπάντα προστίθενται και αφαιρούνται μέλη της ομάδας. Κιθάρα, κλαρινέτο, ακορντεόν, ντραμς, τραγούδι δένουν όμορφα και περίεργα και, φυσικά, δεν θα μπορούσε να λείπει το σαξόφωνο από μια παράσταση με τέτοια θεματολογία. Το δεύτερο άνοιγμα της πλάτης της σκηνής χρησιμοποιείται είτε ως θέατρο σκιών που μας εξιστορεί μυστικές ιστορίες παρασκηνίων, είτε λειτουργεί σαν οθόνη κινηματογράφου.

Η παράσταση αναπαριστά πολύ γλαφυρά -αν και με ελάχιστα μέσα- το πνεύμα της εποχής. Ασπρόμαυρες σκιές χορεύουν στο πανί, η ανάπτυξη της βιομηχανίας επηρεάζει την κίνηση των χορευτών, η εξουσία την καταπιέζει, ο βιομηχανικός καπιταλισμός καταπίνει τους ανθρώπους και έρχεται σε αντίθεση με τις ειδυλλιακές εικόνες που παρουσιάζουν οι ακροβάτριες, οι οποίες ίπτανται μερικά μέτρα πάνω από την σκηνή, πάνω στην διπλή τους κούνια.

Μια εκπληκτικά νουάρ παράσταση - Κριτική από την Ηρώ Μητρούτσικου
Αγγλικά και γαλλικά τραγούδια ερμηνεύονται ζωντανά από τους περφόρμερς, η τζαζ κυριαρχεί, μέχρι που εισβάλλουν στοιχεία καμπαρέ και πέντε χορεύτριες can-can κατακλύζουν τη σκηνή με τις πληθωρικές φούστες τους.

Πρόκειται για την εξιστόρηση κωμικοτραγικών καταστάσεων, οι οποίες οδήγησαν σε δύο αναπάντεχους θανάτους. Αν και η παράσταση ξεκινάει με μια ιστορία αγάπης ανάμεσα σε ένα ζευγάρι, στη συνέχεια δεν υπάρχει σταθερός ήρωας, αλλά διάφοροι φαιδροί, χάρτινοι ήρωες, ή αντιήρωες καρικατούρες.

Τη χιουμοριστική διάθεση και τους άβουλους ήρωες συνοδεύουν και τα ιδιαίτερα κοστούμια, τα οποία, όταν δεν είναι ασπρόμαυρα -όπως ορίζει το νουάρ- είναι δισδιάστατα και κολλούνται και αποκολλούνται πάνω στο βασικό, μαύρο κοστούμι του κάθε περφόρμερ. Φοριούνται όπως ένας άνθρωπος φοράει έναν ρόλο στην κοινωνία ή στην δουλειά του, τον οποίο αποκολλά από πάνω του όταν δεν του χρειάζεται.

Τη φαιδρότητα ενισχύουν και τα περάσματα της Μίνι Μάους (η οποία δημιουργήθηκε κι αυτή το 1928 μαζί με τον Μίκυ, αλλά με αποκλειστικό σκοπό, αρχικά, να προσελκύσει το γυναικείο κοινό). Συμβολίζει την «επιτυχία», όπως μας την υποσχέθηκε το αμερικανικό μοντέλο, του ανθρώπου που “πιάνει την καλή”.

Οι εικόνες του jazz bar με τις μπλουζ μουσικές, της μπουάτ αλλά και του ευτυχισμένοι ζευγαριού που χορεύει swing διακόπτονται από έναν παρατηρητή που, εκτός σκηνής, απαγγέλλει υπαρξιακά κείμενα με μια ντουντούκα.

Οι φωτισμοί (Καμίλο Μπεντακόρ) υπέροχοι, καταφέρνουν να αναπαράγουν την ατμόσφαιρα του νουάρ. Σκοτεινή συνολικά η παράσταση, χρησιμοποιεί κυρίως μεμονωμένες πηγές φωτός, φως που ξεχειλίζει μέσα από τις περσίδες των παραθύρων ή σκιές που διακρίνονται πίσω από φωτισμένα παραβάν.

Μια πανέμορφη παράσταση, η οποία μιλάει για την ανθρώπινη μοίρα, την κοινωνία, τον θάνατο και απευθύνεται σε όλες τις αισθήσεις μας, αλλά και στο συναίσθημα.

Αν και συνιστώ να μην την χάσετε -ειδικά όσοι δεν έχετε ξαναπαρακολουθήσει την ομάδα- πρέπει να αναφέρω δυο μείον: η λίγο μεγαλύτερη, απ’ όσο χρειάζεται, διάρκεια της παράστασης και η χαλαρή σύνδεση των κομματιών μεταξύ τους.

Ερμηνεύουν: Bentancor Camilo, Καραχανίδης Τάσος, Λινάρδου Αντιγόνη, Μαλκότσης Ερμής, Παρασκευοπούλου Ιωάννα, Σουγιουλτζή Χριστίνα, Αμέντας Γιώργος.

Θέατρο Τέχνης
Φρυνίχου 14, Πλάκα (metro Ακρόπολη)
210-3222464 & 210-3236732
Δευτέρα & Τρίτη,  21.15 (έως 7 Ιουνίου)
Γενική είσοδος: 10 €

Κοινοποίηση

Γραψτε ενα σχολιο